آریا بانو

آخرين مطالب

نقدی بر «همه می‌دانند» جدیدترین فیلم اصغر فرهادی فرهنگي

نقدی بر «همه می‌دانند» جدیدترین فیلم اصغر فرهادی

  بزرگنمايي:

آریا بانو -
«همه می‌دانند» فیلم جدید اصغر فرهادی با کیفیت خوب و زیرنویس روان وارد فضای مجازی شد و برخلاف آثار قبلی‌اش صف‌بندی گسترده‌ای از مخالف و موافق را پیش روی خودش دید. البته همه فیلم‌های فرهادی پرحرف‌وحدیث بودند منتها طیف موافق چربش زیادی برمخالفان داشت. اما این بار خیلی‌ها فیلم را ناموفق می‌دانند. واقعیت این است که او فیلم ساز جریان‌سازی در سینمای ایران محسوب می‌شود. دنیای فیلم‌های او شکل تازه‌ای از مناسبات اجتماعی به خصوص طبقه متوسط را وارد سینما کرد که هم حرف‌های جدی داشت هم می‌توانست مخاطب داخلی را در کنار داور جشنواره خارجی به یک اندازه همراه کند. فرهادی با هرکدام از فیلم‌هایش ثابت کرد سر نترسی دارد و دنبال تجربه‌های متفاوت است. فرهادی و فیلم تازه‌اش را نباید فقط در ادامه مسیر فیلم سازی اسکاری و با تمام کارنامه وی مقایسه کنیم، بلکه باید اثر را مستقل از نام فیلم ساز بررسی کنیم تا بفهمیم واقعاً فرهادی در تجربه جدیدش ناموفق بوده یا نه؟
چرا با تجربه جدیدی از فرهادی مواجه ایم؟
«همه می‌دانند» داستان مواجهه یک خانواده اسپانیایی با مشکلی است که برای یکی از اعضا پیش می‌آید. اعضای خانواده‌ای که برای عروسی در روستایی دور هم جمع شده‌اند، حالا باید با بحرانی که رقم می‌خورد روی دیگری از رازها، نگرانی‌ها، فداکاری‌ها و تعاملات خود را نشان دهند. سینمای فرهادی که بعد از دو تجربه مهجور با «چهارشنبه سوری» اوج گرفت، به رغم قلاب‌های جالبی که به ذهن و روان مخاطب می‌انداخت، به واسطه مضامین اش نوعی تلخی و نبود طراوت در اتمسفر کلی فیلم، به خصوص روایت و داستان داشت اما فرهادی با ساختن اثری در اسپانیا نشان داد جسارت جالبی برای تجربه‌های دشوار دارد و می‌تواند سکانس‌های نفس‌گیر و پر از دیالوگ‌های پینگ‌پنگی‌اش را بشکند و فیلمی گرم و گیراتر از آثار قبل بسازد که متناسب با فرهنگ مردم اسپانیاست. فیلمی که هشدارها و چالش‌هایش، مخاطب عمومی‌تر را مثل آثار قبلی فرهادی اذیت نمی‌کند. به نوعی می‌توان این فیلم را شروع عامه‌پسندتر شدن سینمای مردی دانست که در فیلم‌هایش همزمان راوی مناسبات اجتماعی آدم‌ها و کشمکش‌های درونی آن‌هاست.
چرا فیلم تجربه‌ای موفق است؟
همیشه اولین‌ها بهتر در ذهن مخاطب باقی می‌مانند. برای همین وقتی یک فیلم ساز مؤلف، مسیری را شروع می‌کند، جریان‌سازی او با آثار اولش شکل می گیرد و در خاطره‌ها می‌ماند و به همین دلیل عرصه برای ادامه کار و تکرار موفقیت بر آن آدم تنگ می‌شود. «همه می‌دانند» با حضور درخشان سه غول سینمای جهان که به خصوص در آثار غیرانگلیسی‌زبان حضور موفق داشته‌اند و فیلم نامه‌ای که تا پایان مخاطب را همراه می‌کند و حتی یک نقطه عطف جالب هم دارد، در مجموع اثر موفقی است. برای آن که میزان این موفقیت را درک کنیم فیلم را با چند اثر اسکاری سال‌های اخیر سینمای هالیوود مقایسه کنید: «لالا لند»، «مهتاب»، «شکل آب» و خیلی دیگر از نمونه‌های مشابه سال‌های قبل به مراتب از «همه می‌دانند» ضعیف‌تر هستند. حتی در بین آثار فرهادی، اگر تجربه‌های اول مثل «رقص در غبار» و «شهر زیبا» را نادیده بگیریم، «همه می‌دانند» می‌تواند هم‌قدوقواره «چهارشنبه‌سوری» و «فروشنده» و بالاتر از «گذشته» باشد. البته فرم این فیلم به واسطه بی‌بهره بودن از رئالیسم «پایان باز» متداول در آثار فرهادی، متفاوت‌تر از بقیه است و مبنای مقایسه این اثر با بقیه آثار این فیلم ساز کمی اشکال دارد. برای همین بهتر است به جای آن که بگوییم کدام فیلم فرهادی بهتر است، بگوییم از سبک کدام یک بیشتر لذت بردیم. حتی در مضامین هم مقایسه محتوای «همه می‌دانند» به واسطه اتمسفر و مخاطب هدف، با بقیه فیلم‌های فرهادی با توجه به نیم‌نگاهی که او به مخاطب جهانی داشته، اشتباه است. فراموش نکنید وقتی فرهادی در اسپانیا فیلم ساخته، تلاش کرده تا راوی زندگی مردمی در نقطه دیگری از دنیا باشد، اما در «همه می‌دانند» مخاطب هیچ وقت حس نمی‌کند کارگردانی غیراسپانیایی توانسته این روایت جالب را با آن بازی‌های تماشایی ارائه کند و همین موضوع یکی از موفقیت‌های فیلم است که در نظر برخی منتقدان ضعف جلوه کرده چون انتظار داشتند فیلم جدید فرهادی فقط لوکیشن متفاوتی داشته باشد و از حس‌وحال همیشگی آثارش بهره ببرد.
چرا با یک شاهکار طرف نیستیم؟
فیلم، درامی است که ته‌مایه‌های جنایی دارد اما برای شاهکار تلقی شدن و ماندگاری، به عوامل دیگری نیاز دارد که سرآمد آن‌ها فیلم نامه‌ای قوی‌تر است. در «همه می‌دانند» خبری از شوک‌های پایانی سینمای فرهادی نیست، پرده اول و دوم و سوم کاملاً از هم تفکیک شده‌اند و به کلاسیک‌ترین شکل ممکن برای هرکدام یک نقطه پایان مشخص شده که فیلم نامه را تبدیل به اثری فاقد تجربه‌گرایی و خلاقیت یک فیلم ساز بزرگ و مؤلف می‌کند. از همه بدتر گره‌گشایی پایانی فیلم است که چون مقدمات لازم را ندارد، چندان که باید به دل مخاطب نمی‌نشیند. اما حتی با این اوصاف هم حجم نقدی که به اثر وارد می‌شود گویای این است که منتقدان ما فرض را بر این گذاشته‌اند که فرهادی محکوم است در هر فیلم یک شاهکار تحویل سینمای جهان بدهد.
روزنامه خراسان




نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

«محب‌اهری» دوباره بستری شد/ تشنج سر صحنه فیلمبرداری

حضور مهناز افشار در دادسرای تهران/ تعهد خانم بازیگر برای اصلاح سخنانش

مراسم ختم پیام صابری (+تصاویر)

اطلاق عنوان «ولشدگان» به تئاتر کژتابی و بی‌انصافی است/دولت راهی ندارد جز اینکه صنف تئاتر را در تصمیم‌گیری‌ها دخیل کند

«محب اهری» از بیمارستان مرخص شد/ ادامه درمان در منزل

روایت نیکی نصیریان از بازی در سریال «بانوی عمارت»

اعلام فهرست بخشی از فیلم‌های جشنواره‌ی برلین

ازدواج مجدد بهنوش طباطبایی؛ شایعه جدیدی در راه است؟

حیدریان رییس گروه سینمایی فرهنگستان هنر شد

لئوناردو دی کاپریو 2.5 میلیون دلار برای خرید فسیل دایناسور هزینه می‌کند

مهدیه نساج: آقای فرخنده خودشان مسوول انتخاب بازیگر بودند/ خودم ‌را در سال 58 تجربه‌کردم

حضور تماشاخانه‌های بخش خصوصی در جشنواره تئاتر فجر

فراخوان دومین دوره جشنواره ملی عکس فردوس

معرفی هیات مدیره موسسه نمایشگاه‌های فرهنگی ایران

نمایشگاه‌های کتاب استانی به کرج رسید

پردیس سینمایی ساحل اصفهان افتتاح می‌شود

نمایشگاه مد و لباس "هیبا" برپا می‌شود

یادبود سید قوام‌الدین مرعشی در آمل

سیدمجتبی حسینی: فرهنگ و هنر می‌تواند در وضعیت اجتماعی عسلویه نقش موثری داشته باشد / نشستی برای تقویت فعالیت‌های هنری در عسلویه

توسعه پایدار کشور با برنامه‌های راهبردی در زمینه طراحی و تولید پوشاک و منسوجات

کیارنگ علایی: توجه به دستاوردهای تکنولوژی و دغدغه‌های انسان امروز در رشته عکاسی/ جشنواره یازدهم دارای هوش ویژه‌ای است

کمال تبریزی: مخاطب مهمترین اولویت پژوهشی در سینما است

"خاطره‌ها" در گالری وصال شیرازی

"کیوسک" جشنواره سینماحقیقت را بررسی می‌کند

نقد دو اثر در شهر کتاب

​برگزیدگان چهل سال سینمای کودک و نوجوان معرفی می‌شوند

"اوبو" به تالار حافظ می‌‌رود/ تغییر زمان خوانش نمایشنامه "فوتبال" / اجرای نمایش "بی‌سرپرست‌ها" در مهرگان/ اجرای "لطفاً با مرگ من موافقت کنید" ویژه هنرمندان

جشنواره تلویزیونی جام جم آغاز شد

«بی قرار»؛ سریالی شاخص که دغدغه ای اجتماعی دارد

دادستانی اسپانیا شکیرا را به تخلف مالیاتی متهم کرد

عکسی خاطره‌انگیز از یک سریال؛ 12 سال پیش

ژِست فاطمه معتمدآریا در کنار دیگر بازیگرِ «خنکای ختم خاطره»/عکس

صداوسیما آنتن خود را به چه مبلغی به کلاسهای کنکور اجاره داده؟

سودابه بیضایی: حضور هنرمندان در عرصه‌های دیگر چه ایرادی دارد؟

مجری شبکه ورزش تلویزیون برکنار می شود؟

سفر «گاندو» به چین و روسیه

بیماری ناشناخته، مجید خراطها را گرفتار کرد/ عکس

امید نعمتی: فضای موسیقی سریع و بی مزه شده است

3 فیلم ایرانی در جشنواره «پالم اسپرینگز» آمریکا روی پرده می‌روند

قبادی: جشنواره "سی‌پال" نمره قبولی را گرفت / قول تأسیس موزه مد و لباس ایرانی در مراسم اختتامیه / جبری: هر جا اتفاق مهمی می‌افتد، پای یک زن و یک مادر در میان است

فروش 471 میلیون تومانی "مارموز" کمال تبریزی در دو روز اول اکران / "بمب" همچنان پرفروش است

تمدید مهلت شرکت در جشنواره کودکآنلاین تا 14 دی

آیین نکوداشت احترام برومند و مصطفی رحماندوست در جشنواره قصه‌گویی

حسین فدایی‌حسین و چند اثر آماده چاپ / از سیندرلا تا 101 بازی نشاط‌آور

کنسرت کوئینتت تهران در تالار وحدت برگزار می‌شود

انتشار فراخوان پنجمین دوره "جایزه فرشته"

غلامحسین امیرخانی: جهان تشنه هنر متعالی ماست / نمایشگاه خوشنویسی "دستخط" افتتاح شد

شهری پر از تکه‌های گمشده... / نگاهی به مستند "330 سی‌سی خاطره" ساخته الهام معروفی

معرفی آثار راه‌یافته به مرحله نهایی داوری جایزه ادبی الوند

آلبوم "شوانی شوانی" شاهو عندلیبی به بازار آمد